Werkwijzer monitoring zinktunnels

Veel zinktunnels kampen met gelijksoortige problemen rond voegen en deformatie. De achterliggende oorzaken van deze problemen zijn vaak lastig te definiëren. Het COB-netwerk heeft de Werkwijzer monitoring zinktunnels ontwikkeld. Deze werkwijzer ondersteunt tunnelbeheerders bij het vaststellen van effectieve monitoring. De tweede versie is (vanaf begin 2026) te downloaden op de COB-kennisbank. De werkgroep verzorgt updates en begeleidt de implementatie van de werkwijzer in tunnels.

Aanleiding

Het is vooralsnog lastig om voorspelbaar onderhoud aan de tunnelconstructie uit te voeren met betrekking tot deformatie. Daarnaast is het soms lastig om de scope van een tunnelrenovatie goed vast te stellen. Oudere zinktunnels vertonen bijvoorbeeld onregelmatig gedrag waarbij het effect op de restlevensduur en de scope van de komende renovaties moeilijk te voorspellen zijn. Na intensief overleg is besloten om tunnels met dit type problemen op gelijksoortige wijze te gaan monitoren. De data van die monitoringsgegevens, plus andere data/informatie zal door vier PhD’ers en een postdoc worden gebruikt in het kader van het onderzoeksprogramma Future proof tunnels om inzicht te krijgen in de achterliggende problematiek. Het doel is om een betrouwbare voorspelling van de restlevensduur plus scope van eventuele renovaties te kunnen geven.

Doelstelling

De werkwijzer helpt bij het inrichten van een monitoringsysteem in een tunnel, om het deformatiegedrag te volgen, in samenhang met het daaropvolgende proces van data-analyse, data-interpretatie, het uitvoeren van een conditiebepaling van de tunnel en het voorspellen van toekomstig gedrag. De werkwijzer is bedoeld ter ondersteuning van de besluitvorming over monitoring: wat moet er worden gemonitord, op welke manier en met welke frequentie? Daarbij gaat het vooralsnog om het verzamelen van data voor wetenschappelijk onderzoek.

Project voortgang

Vooruitblik

Voor 2026 staat een uitbreiding van de werkwijzer met geleerde lessen, een aangescherpte monitoringsstrategie en de monitoring van toeritten gepland.

Degradatiemonitoring

Besloten is voor degradatiemonitoring een aparte onderzoekslijn te volgen. Door de werkgroep degradatiemonitoring is een overzicht van verschillende monitoringinstrumenten opgeleverd. Na een vroegtijdig afgesloten PhD-traject, loopt er momenteel weer een vernieuwd PhD-traject om onderzoek te doen naar de degradatie van materialen in tunnels

Inspectieprotocol zinkvoegen

Lang is gedacht dat de voegen tussen tunnelelementen van een afgezonken tunnel geen onderhoud nodig hebben. De praktijk wijst anders uit. Het COB-netwerk heeft een inspectieprotocol opgesteld om beheerders, adviseurs en aannemers inzicht te geven in diverse schademechanismen die zich bij zink- en sluitvoegen kunnen voordoen en welke inspecties daarbij horen. In de bijlagen van het rapport zijn een plan van aanpak voor het inspecteren en een voorbeeld van een ‘inspectieregistratieformulier’ opgenomen.
>> Bekijk het protocol

Werkwijzer monitoring boortunnels

Na oplevering van versie 1 van de Werkwijzer monitoring zinktunnels is onderzocht of ook het opstellen van een dergelijke werkwijzer voor boortunnels wenselijk is en wat de scope van zo’n werkwijzer zou moeten zijn. Uit interviews en bureauonderzoek in 2022 bleek dat een periodieke controle van boortunnels op zijn plaats was. In 2024 werd de eerste Werkwijzer monitoring boortunnels gepubliceerd. Om de toepasbaarheid van de werkwijzer verder te vergroten is in een vervolgproject de werkwijzer getoetst aan de praktijk. De laatste monitoringservaringen van de Westerscheldetunnel zijn aan de werkwijzer toegevoegd en het stappenplan voor het monitoringsplan is toegepast voor de Corbulotunnel. Het resultaat is nu beschikbaar op de Kennisbank: Werkwijzer monitoring boortunnels versie 2.0.

Huidige deelnemers

Antea Group Nederland -

Locatie: Oosterhout, Beneluxweg 125
Arjan Ooms, rol: Contactpersoon

APUT BV Projectmanagement & Consultancy -

Locatie: Gouda, Waterpeper 2
Arjan van der Put, rol: Coordinator

Asset Insight -

Locatie: Houten, Loodsboot 15
Julia Koenen-Bosman, rol: Lid
Marten Leerink, rol: Lid

COB -

Locatie: Delft, Van der Burghweg 2
Ellen van Eijk, rol: Begeleider/Facilitator
Karin de Haas, rol: Programmaleider

Immontec B.V. -

Locatie: Utrecht, Zonnebaan 1
Carlos Bosma, rol: Lid
Arne de Jong, rol: PhD
Inventec B.V.

Inventec B.V. -

Locatie: Nunspeet, Galvaniweg 11
Rob Willeman, rol: Lid

Iv-Infra B.V. -

Locatie: Sliedrecht, Trapezium 322
Eric Valckenier von Geusau, rol: Lid

Kiltunnel -

Locatie: Dordrecht, Kiltunnelweg 100
Johan den Ouden, rol: Lid

Nebest B.V. -

Locatie: Vianen, Marconiweg 2
Jan Kloosterman, rol: Lid

ProRail B.V. -

Locatie: Rotterdam, Delfseplein 27j
Edwin Westerduijn, rol: Lid

Rijkswaterstaat West Nederland Zuid -

Locatie: Dordrecht, Steegoversloot 36
Mark van der Heijden, rol: Secretaris

Rijkswaterstaat West Nederland Zuid - Rijkswaterstaat GPO

Locatie: Dordrecht, Steegoversloot 36
Andreas Burki, rol: Lid

TU Delft Faculteit Civiele Techniek & Geowetenschappen -

Locatie: Delft, Stevinweg 1
Wout Broere, rol: Lid
Ian Pierce, rol: PhD
White Cube

White Cube -

Locatie: Zoetermeer, Buizerdveld 87
Marjolein de Wit - Blok, rol: Redacteur

Witteveen+Bos -

Locatie: Rotterdam, Blaak 16
Brenda Berkhout, rol: Projectleider

Deelnemers versie 1 (opgeleverd)

Individuele deelnemers

-

Gerrit Wolsink, rol: Reviewer actief geweest
Chris Hakkaart, rol: Reviewer actief geweest

ARCADIS Nederland B.V. -

Locatie: Amersfoort, Piet Mondriaanlaan 26
Coen van der Vliet, rol: Rapporteur
Bart Duijvestijn, rol: Reviewer actief geweest

COB -

Locatie: Delft, Van der Burghweg 2
Ellen van Eijk, rol: Begeleider/Facilitator
Karin de Haas, rol: Programmaleider
Brenda Berkhout, rol: Coordinator

DEME Infra NL B.V. -

Locatie: Dordrecht, Kilkade 2
Hans Mortier, rol: Lid kernteam

Fugro NL Land B.V. -

Locatie: Nootdorp, Prismastraat 3
Peter Nelemans, rol: Rapporteur

Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte -

Locatie: Amsterdam, Weesperstraat 113
Jeroen Schrijver, rol: Reviewer

Geocon -

Locatie: Utrecht, Westkanaaldijk 2
Carlos Bosma, rol: Reviewer actief geweest

Haskoning Nederland B.V. -

Locatie: Rotterdam, George Hintzenweg 85
Marcel t Hart, rol: Reviewer actief geweest
Jonker Infra Consult

Jonker Infra Consult -

Locatie: Ermelo, Harderwijkweg 45
Jan Jonker, rol: Reviewer actief geweest

MH Poly Consultants & Engineers B.V -

Locatie: Bergen Op Zoom, Jacob Obrechtlaan 5b
Bard Louis, rol: Reviewer actief geweest

Mobilis TBI infra -

Locatie: Apeldoorn, Fauststraat 3
Gerard van den Berg, rol: Reviewer actief geweest

ProRail B.V. -

Locatie: Rotterdam, Delfseplein 27j
Edwin Westerduijn, rol: Reviewer

Rijkswaterstaat West Nederland Zuid -

Locatie: Dordrecht, Steegoversloot 36
Harry Dekker, rol: Lid kernteam

Rijkswaterstaat West Nederland Zuid - Rijkswaterstaat GPO

Locatie: Dordrecht, Steegoversloot 36
Mark van der Heijden, rol: Rapporteur

Rijkswaterstaat West Nederland Zuid - Rijkswaterstaat GPO

Locatie: Dordrecht, Steegoversloot 36
Andreas Burki, rol: Lid

Soltegro B.V. -

Locatie: Capelle Aan Den Ijssel, Rivium Quadrant 159
André Stehouwer, rol: Reviewer actief geweest

Stabi Alert B.V. -

Locatie: Groningen, Wasaweg 18-1
Reinier Brongers, rol: Rapporteur

Sweco Nederland B.V. -

Locatie: De Bilt, De Holle Bilt 22
Pieter Kuyck, rol: Reviewer
Richard Roggeveld, rol: Reviewer

TU Delft Faculteit Civiele Techniek & Geowetenschappen -

Locatie: Delft, Stevinweg 1
Wout Broere, rol: Lid kernteam

Tunnel Engineering Consultants -

Locatie: Amersfoort, Laan 1914 No 35
Arjan Luttikholt, rol: Reviewer
Hans de Wit, rol: Lid kernteam

Van Hattum en Blankevoort -

Locatie: Vianen, Lange Dreef 13
Aissa Yahyaoui, rol: Reviewer